dinsdag 8 juli 2014

Waarom lezen leuk is

Ik zou willen dat iedereen las. Zelf heb ik het altijd ontzettend graag gedaan. Ik had het geluk dat ik opgroeide in een stad met meerdere bibliotheken en met een moeder die bereid was om ze allemaal af te rijden als ik per se een bepaald boek wilde lezen. Ik had het geluk om een paar jaar geleden een oproep van een uitgeverij te vinden, die jongeren zocht om boeken te beoordelen, en ik had het geluk dat de mensen daar me boeken opstuurden en me boeken lieten uitkiezen. De laatste jaren heb ik geluk met Write Now!, waar ik 125, 150 en 75 euro aan boekenbonnen won (en waar ik dit jaar ook gratis boeken kreeg) en ik heb toegang tot de universiteitsbibliotheek, waar ik gratis kan lenen wat ik wil. Dit zeg ik om even aan te geven dat lezen geen klauwen met geld hoeft te kosten - ik hoor veel te vaak dat boeken zo duur zijn. Als ik er gratis en legaal aan kan komen, kan iedereen dat. En als je nog niet weet hoe, begin eens met die Vakantiebieb die ik in elke recensie noem. De app is gratis, zoals je in mijn recensies ziet heb ik tot nu toe alles op één boek na een voldoende gegeven en, ook heel motiverend, in elk geval op een iPhone hebben de boeken uit de Vakantiebieb geen paginanummers. Je kunt je dus volledig richten op het verhaal, want er is geen 'oh shit ik ben nog niet eens halverwege!'-druk. Er zijn genoeg boeken om bijna zeker te weten dat je iets vindt wat bij je past en er zijn er niet te veel, zodat de keuze overzichtelijk blijft. Als een boek je niet bevalt, klik je het gewoon weg, makkelijker kan het niet.


Waarom wil ik dat iedereen leest?
Omdat het leuk is. Echt waar. Als je er niets aan vindt, heb je a) een verschrikkelijke literatuurlijst op de middelbare school gehad; b) nooit het goede boek gevonden; c) het nooit een kans gegeven; of d) andere interesses. Of een combinatie van die dingen. Meestal is het een combinatie, zoals eigenlijk alles in het leven een combinatie is - er is zelden één aanleiding voor een gebeurtenis.
Toevallig vertelde een docent die me op de middelbare school drie jaar les heeft gegeven me een paar weken geleden dat er drie leerlingen zijn lokaal hadden verlaten met een boek. Het was een vrijdagmiddag en ze wilden dat weekend wat lezen. In mijn tijd (lees: tot een jaar geleden) en nu waarschijnlijk nog schreef hij elke les titels op het bord. Titels, schrijvers en citaten. Want wie veel leest, weet veel.
En dat klopt echt. Ik kan totaal niet leren, ik ben lui, ik heb geen geduld en ik had een gigantische hekel aan minstens de helft van mijn vakken, en toch heb ik een gymnasiumdiploma gehaald. Doordat ik veel las, hoefde ik geen enkele moeite te doen voor Nederlands. Mijn spelling was altijd voldoende, mijn grammatica klopte meestal en ik wist hoe teksten in elkaar staken. Geschiedenis - het vak van de docent die ik net noemde - was drie jaar lang mijn favoriete les, want eigenlijk is de geschiedenis één spannend verhaal. Bovendien leerden we in dat lokaal om kritisch te denken. Geschiedenis heeft mij als lezer en als schrijver veel meer beïnvloed dan Nederlands en ik vind het fantastisch dat dat vak mensen aan het lezen krijgt.
Wat is er nou zo leuk aan lezen, kan je me vragen, want dat het je kennis verbreedt en dat je er blijkbaar een diploma mee kunt halen is niet echt leuk te noemen.


Een lijstje van zaken die echt leuk zijn aan lezen:

- een boek is soms net een soap, er gebeurt van alles en je wilt weten hoe het verder gaat
- er is ruimte voor je fantastie: in je hoofd kan je veel meer reizen afleggen dan je denkt
- het wachten en speculeren op en over een volgend boek in een serie
- zien hoe een personage herkenbare situaties oplost
- zien hoe een personage zich ontwikkelt
- jezelf herkennen in een boek
- kritiek op de wereld ontdekken, die misschien jouw opvattingen over bepaalde zaken verandert
- een paar uur/dagen/maanden in een totaal andere wereld leven
- feitjes en informatie vinden die je nooit eerder interessant hebt gevonden
- onverwachte humor die sommige boeken bevatten
- niet meer kunnen stoppen omdat een boek zo ontzettend spannend is dat je het niet meer weg kunt leggen
- de emoties die lezen met zich mee kan brengen
- een boek dichtslaan en weten hoe het verhaal afloopt of dat juist niet weten
- jezelf in Rusland, Pakistan, Narnia of 1q84 kunnen bevinden
- voor een moment kunnen geloven in het onmogelijke

En dan vergeet ik vast nog een miljoen dingen. 


Je hoeft geen literatuur te lezen. Een chicklit is prima, de Donald Duck is goed, er is helemaal niets mis met thrillers - zelfs Young Adult kan je als volwassene prima lezen en het is allesbehalve een schande als je je aantrokken voelt tot poëzie of strips of iets wat niet echt mainstream is. Ik ben nog nooit raar aangekeken omdat ik een boek kocht of leende en ik heb behoorlijk wat boeken op een toonbank gelegd.
Het is echt het proberen waard om een boek te zoeken dat je leuk vindt - en dat zeg ik niet omdat ik mezelf beter zou vinden dan niet-lezers want dat vind ik niet, maar omdat ik het iedereen gun om het plezier dat lezen met zich kan meebrengen te ontdekken.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten