donderdag 17 juli 2014

Recensie: Koekoeksjong - Robert Galbraith

Ik vind het echt heel leuk om de e-books van de Vakantiebieb te lezen op mijn telefoon, maar wanneer ik zelf op vakantie ga, neem ik het liefst een papieren avontuur mee. Op de website van een boekhandel in de buurt stond dat Koekoeksjong, geschreven door Robert Galbraith (pseudoniem van J.K. Rowling) tien euro kostte. Op bol.com zou ik het dubbele moeten betalen, dus heb ik het de dag voordat ik vertrok besteld, de boekwinkel gebeld of ze het meteen konden klaarleggen en het een halfuur voor sluitingstijd opgehaald.

Ik had nog geen letter van het boek gelezen toen mijn handtas (die ongeveer een hele centimeter groter is dan de enorme druk van Koekoeksjong) door de scanner van het vliegveld ging. Alarmlichten op Charleroi. Eén of andere beveiligingsvrouw stortte een soort vuilnisbak aan Franse woorden over me heen.
Aangezien ik niet veel verder kom dan het bestellen van een brood in die taal, duurde het even voordat ik doorhad dat ze de inhoud van mijn tas wilde zien. Zelf mocht of wilde ze hem niet openmaken, dus was ik zo aardig om aan de rits te trekken.
Een gehandschoende hand verdween (of nou ja, het boek zat er zo strak ingepropt dat alleen de bovenkant van vier vingers erbij paste) tussen mijn bezittingen en wrikte Koekoekjong los. Heel langzaam haalde de vrouw het boek uit de tas. Haar ogen werden groot en flitsten van de titel naar de auteur naar de sticker met de korting naar het formaat van de tas. Hoe de fuck past dat? leek ze te denken, maar dan in het Frans.
Dus voordat ik het open had geslagen, had ik al een leuke ervaring met dit boek. Twee eigenlijk, want tot ik het probeerde, dacht ik eerlijk gezegd ook dat het nooit in die stomme kleine handtas zou passen. Combineer dat met het feit dat het door J.K. Rowling is geschreven en de voldoende is al binnen.

Over naar het echte werk. Koekoekjesjong gaat over Cormoran Strike, een privédetective die diep in de schulden zit, een asbak tegen zijn hoofd gegooid heeft gekregen door zijn ex-verloofde en bij gebrek aan een huis in zijn kantoor woont. Wanneer er een topmodel te pletter is gevallen, vraagt haar broer aan Strike om te onderzoeken of de val wel een val was. Strike krijgt hulp van Robin Ellacott, een secretaresse die hij eigenlijk niet kan betalen, om de zaak te bestuderen.


Het leuke van dit boek is dat de Nederlandse uitgeverij de vertaalrechten al had gekocht voordat bekend werd dat de auteur eigenlijk J.K. Rowling was. Rowling gaf zelf als verklaring voor haar pseudoniem dat ze eens wilde schrijven zonder hype of verwachtingen en dat ze ongekleurde meningen wilde lezen. Die meningen - recensies - waren zo positief dat ze haar naam niet nodig heeft gehad om haar boek in het buitenland te krijgen. Uiteindelijk is het pseudoniem uitgekomen doordat iemand van haar uitgeverij of agentschap (dat was me niet duidelijk) het gelekt heeft. Erg sneu voor haar, maar haar naam is de reden dat ik dit boek heb gekocht, dus ik ben er wel blij mee.

Dit is geen thriller. Ga het niet lezen met die verwachting. Het is een klassieke detective, er zit nauwelijks lichamelijk geweld in, het heeft ontzettend lange dialogen en de hoofdpersoon wordt uitgediept op een manier die je in een literaire roman zou verwachten. Het speelt zich af in Londen en net als Rowlings vorige boek, Een goede raad, is de kern weer de tegenstelling tussen de rijke elite en de verslaafde, op straat levende bevolkingsgroep. Waar het bij dat boek honderden pagina's duurt voordat je in het verhaal wordt gezogen, komt Koekoeksjong snel op gang. Na de proloog wil je doorlezen en dat gevoel blijft, al is het dus niet vlot geschreven. Ergens doet het me denken aan de tv-serie Poirot, die dezelfde focus heeft als dit boek. De sfeer is aangenaam, maar het verhaal gaat traag en de detective weet al heel snel meer dan de lezer. Galbraith maakt elk personage verdacht.

Het knappe aan dit boek is dat het plot volkomen onverwacht en toch volkomen logisch is. Het motief is klassiek en duidelijk, en toch koppel je de persoon daarbij niet aan de moordenaar. Het verleden van de detective blijkt ook nog eens relevanter voor deze zaak dan verwacht en tegen het einde zijn alle losse eindjes met elkaar verbonden. Spannend is het boek niet. Het is wel boeiend, al mis ik de onderhuidse relaties tussen de personages die Een goede raad in mijn ogen zo goed maakten. Het heeft humor, het is intelligent, het bevat kritiek en hoewel er net wat te veel bijpersonages een stereotype zijn (die homoseksuele modeontwerper met zijn grappen over mannelijke geslachtsdelen en heupwiegende bewegingen kennen we allang), komen ze allemaal tot leven.

Misschien had er een pagina of tweehonderd weggehaald kunnen worden zonder de inhoud te schaden, maar ik vind het trage tempo van deze detective eigenlijk wel prettig. Het is een mooie reactie op moderne thrillers, waar zoveel mogelijk seks, bloed, dood en verkrachting in voor moet komen en het ademt een typisch Brits sfeertje uit. Als ik ontzettend rijk was en voor de televisie werkte, zou ik er een serie van hebben gemaakt. De auteur heeft veel fantasie en kan hele werelden scheppen met woorden, dus erg moeilijk zal het niet zijn om dit verhaal naar het scherm te vertalen.

Tot slot mijn complimenten over de vertaling. Hij leest heel prettig en ik heb me geen moment afgevraagd hoe een zin er in het Engels uitgezien zou hebben. Dat is wel eens anders geweest. De omslag is prachtig: eens geen naakte vrouw. De kleuren trekken de aandacht zonder te schreeuwen en passen uitstekend bij de sfeer. Ook vind ik het fijn dat ik eens niet kon voorspellen hoe het afliep en dat de auteur geen steekjes heeft laten vallen die de afloop hebben verraden. Dit is geen memorabel boek en het is ook niet zo fantastisch als Een goede raad, maar J.K. Rowling heeft wel bewezen nóg veelzijdiger te zijn dan de wereld dacht.

In oktober verschijnt het vervolg van dit boek. Ik tel alvast af.

Cijfer: 8

Geen opmerkingen:

Een reactie posten